Friday, October 17, 2014

Yjet e Hollivudit bashkohen në luftën kundër ndryshimeve klimatike!

“Një ditë do të zgjohemi për të kuptuar se kemi ndryshuar tërësisht fytyrën e Tokës", thotë aktori Morgan Freeman në këtë video, e cila u shfaq kohët e fundit në “Samitin e Klimës” të Kombeve të Bashkuara. Mesazhi: nafta, gazi natyror dhe qymyri janë duke shkaktuar rritje të ndjeshme të temperaturës së Tokës, dhe ne nuk mund të presim akoma për burimet alternative të energjisë.
Shumë aktorë janë duke përdorur ndikimin e tyre për të rritur ndërgjegjësimin mbi ndryshimet klimaterike. Cameron Diaz ishte nga të parat aktore që përdor një makinë hibride.  Leonardo DiCaprio gjithashtu përdor një të këtillë, dhe po punon në realizimin e një filmi mbi ngrohjen globale, duke u angazhuar dhe në shumë fushata mjedisore.

Brad Pitt ka themeluar një organizatë për rindërtimin e shtëpive të shkatërruara nga stuhitë me materiale miqësore ndaj mjedisit. Harrison Ford gjithashtu udhëtoi drejt Indonezisë për të ndaluar masakrën e shpyllëzimit dhe drejton një seri televizive në lidhje me ndryshimin e klimës.

"Unë shpresoj që të përdorim ndikimin tonë, për të motivuar njerëzit dhe për të kontribuar në mbrojtjen e mjedisit", thotë Don Cheadle në një iniciativë të Kombeve të Bashkuara. "Unë jam i befasuar që mjedisi nuk është në krye të rendit të ditës. Ka gjë tjetër më të rëndësishme se ushqimi dhe ajri i pastër? "


Bashkë mund të bëjmë ndryshimin e madh. Bisedoni me familjen dhe rrethin tuaj të miqve në lidhje me rreziqet e ngrohjes globale, nga rreziqet e shëndetit tonë dhe ndaj kërcënimeve bujqësore. Mëso për energjitë e pastra dhe përfitimin në shtëpitë tuaja. Aktet të vogla si riciklimi i mbeturinave ose pedalimi mund të ndihmojë në luftën tonë ndaj ndryshimeve klimaterike!

Wednesday, October 8, 2014

ISHTE KOHA KUR DUHEJ GUXIM PER TE PEDALUAR

(…se italianet nuk njihen vetem per pizza-n)

Sot kujtojme Alfonsa Strada, ciklisten e pare italiane, e cila guxoi te pedalonte ne “gara mashkullore” si “Xhiron e Lombasrdise” e “Xhiron e  Italise”, nje nga pioneret ne rrugetimin drejt barazise gjinore ne ciklizem e jo vetem.

Ajo nisi te pedalonte para moshes 14 vjecare e kur e ema I tha se mundesia e vetme per ta vazhduar kete “cmenduri” ishte te martohej me dike e te largohej nga shtepia, ajo zgjodhi mekanikun Luigi Strada, me te cilin u shperngul ne Milano . Dhurata e marteses ishte nje dyrrotak,  Ishte viti 1905.

Ne pedalimin me te  rendesishem ne Itali, ne Xhiron e Italise (Giro d’Italia)  te vitit 1924, ajo paraqitej me disa fitore jo te vogla: ishte shpallur ciklistja me e mire italiane, kishte fituar Xhiron e Lombardise, e mgjt e drejta e saj per te marre pjese vihej ende ne dyshim. E mes dyshimnajes, ne emrin e saj si pjesemarrese e gares ne Gazeten e Sportit , u harrua nje germe “a” ,  “a”-ja me e rendesishme mbase. Emri u shtyp Alfonsin Strada e vetem pak ore para gares u zbulua se behej fjale per nje femer. Vazhdimi me pas eshte nje histori e njohur per Italine e viteve 20, kur barazia gjinore tingellonte nje anektode e ku sfida ndaj meshkujve paguhej shtrenjte : Alfonsa u lejua te vazhdonte garat por kohezgjatja e pedalimit te saj nuk do te merrej parasysh.

Duke ditur kete ajo I lejoi vetes te ndalonte shpesh gjate pedalimit per te firmosur kartolina me fytyren e saj : tashme ishte shnderruar ne nje idhull te enderrimtareve e guximtareve anembane botes. Mgjt ajo numeron rreth 36 gara te fituara ndaj kolegeve te saj meshkuj dhe sot ajo eshte nje element I rendesishem I trashigimise kulturore italiane, nje element qe na sjell nder mend se e gjitha kjo qe sot kemi, eshte fryt I nje lufte te gjate njerezish te mire te cilet besuan fort se ndryshimi varet nga ne!

Friday, October 3, 2014

2034 : Hamburgu pa makina!

Jo, nuk e kemi fjalën për një eksperiment rastësor në një qytet të vogël apo për festën e një dite. Hamburgu, qyteti I dytë për nga numri I banorëve në Gjermani –ME 4.7 MILION TË TILLË, 1.7 prej të cilëve jetojnë brënda bërthamës urbane, ka vendosur të ndryshojë, e për këtë është gati  të boshatisë rrugët, prej makinave.


Projekti mban emrin GREEN NETWORK/ RRJETI I GJELBËR  e parashikon “dëbimin” e makinave nga qytet, brënda vitit 2034. Si? Shumë e thjeshtë miq : duke fuqizuar transportin public, duke rritur numrin e rrugëve për këmbësorët e sigurisht duke I nxitur qytetarët të përdorin dyrrotakun në të përditshmen e tyre.

Hamburgu mbetet një nga qytetet më të “gjelbërt” në Evropë, por pavarësisht kësaj qytetarët e dinë se gjithcka është vazhdimisht në rrezik : qyteti ka një port të rëndësishëm –I dyti ne Europë- dhe ndryshimet klimaterike të viteve të fundit kanë bërë që ujrat të pësojnë një rritje prej 20 cm, pasojat e së cilës mund të jenë fatale për vendin.

Reduktimi I trafikut sigurisht që nuk mund të parandalojë ndryshimin, por përmirësimi I fizionomisë urbane, po.  Krijimi I parqeve dhe I hapësirave të gjelbërta si dhe ndërtimi I kanalizimeve të reja, mund ta bëjë shumë të lehtë problemin në raste permbytjesh apo stuhish.
Përtej arsyeve natyrore, ky project ka në themel të tij, përmirësimin e jetës së qytetarëve. Zedhënësja Angela Fritsch shpjegon se qytetarët do kenë më shumë hapësira për të praktikuar sported e ujit, shëtitjet në natyrë, si dhe pedalimin e lirë.

Ajo tha për gazeten britanike The Guardian  se projekti  do të krijojë korridore të gjelbra ndërlidhëse mes parqeve e lulishteve ; në harkun kohor të 15 apo 20 viteve në qytet të “mbretërojnë” vec këmbësorët e dyrrotakët.

Duket se qytetarët e Hamburgut janë tejet entuziastë për këtë projekt I cili do te përmirësojë ndjeshëm cilësinë e jetesës së tyre.

Ecovolis

Disa këshilla për tu mbrojtur nga tymi dhe ajri ndotur gjatë pedalimit!


Si të marrësh frymë mbi bicikletë!


BikePortland.org: pas një hulumtimi gati 7 vjeçar, ka publikuar një studim interesant se si ndotja prek mushkëritë e çiklistëve. Provat janë bërë nëpër lagje ku ajri është relativisht i ndotur. Trafiku, afërsia e fabrikave dhe mungesa e gjelbërimit janë një kombinim fatal i ndotjes.

Sipas studiuesve të këtij raporti më shumë se nga ky kombinim ndotës i ajrit përreth çiklistët rrezikohen nga shpejtësia e pedalimit dhe për rrjedhojë e frymëmarrjes. Sa më shpejt pedalojmë aq më shumë ajër të ndotur do të thithim. Sipas “ekuacionit” të dalë nga ky studim shpejtësia optimal që na mbron disi nga ajri i ndotur në zona urbane është 17 kilometra në orë.

Po ashtu, edhe pse shumë e kundërshtojnë, biçikletat elektrike në raportin ndalesa-nisje, vënë më pak në përdorim mushkëritë, duke mbrojtur nga ajri ndotës.

Megjithatë shpejtësia e përkryer minimale në raportin ndotje-frymëmarrja ngelet 17km / h .

Kjo është një nga masat që mund të marrim për tu mbrojtur në rrugët plot makina dhe tym. Sipas studiuesve ky ndryshim shpejtësie është i rëndësishëm në mënyrë që mos thithim 3-5 herë më shumë ajrin e ndotur. Një rekomandim që japin ata në lidhje me korsite e bicikletave është për faktin që ato mos ndertohen në rrugët kryesore plot makina, porn ë rrugë dytësore të qeta nga trafiku.

Në përfundim, 1 gjë është e qartë: problemet e ndotjes së shkaktuar nga pedalimi janë minimale krahasuar me përfitimet e biçikletës. Studiues, çiklist urban, e pranojnë që këmbësorët dhe çiklistët janë më të ekspozuar më shumë ndaj ndotje se sa shoferët që mbyllen në makinat e tyre, por ushtrimi fizik mbi biçikletë e kompeson disa herë rrezik.


Ecovolis

Thursday, October 2, 2014

Kopenhagen : 6 arsye per ta dashuruar e per ta patur zili ne te njejten kohe!

Ky është nje “udhetim” drejt te ashtuquajturit “qyteti me i pershtatshem ne bote per te jetuar”, titull per te cilin dyrrotaku ka nje pjese te mire te merites. Kopenhagen : gjashte arsye per ta dashuruar e per ta patur zili ne te njejten kohe.

Vizita në Kopenhagen, qoftë si ciklist, qoftë si këmbësor, ngjason me kalimin në një tjetër realitet thuajse magjik. Për turistët evropianë ky qytet mbart dicka hipnotike I cili jo vetëm të mrekullon por edhe të nxit një ndjenjë të shëndetshme zilie. Per gjashte arsye :

1    1.       Dyrrotaku. Të pedalosh përmes qytetit është një pervojë e rralle . Qe nga lagjet Frederiksberg Ostebro apo Norrebro për te vazhduar një ndër parqet më të hershëm si Tivoli apo parku I Dyrehaven pergjatë të cilit përjetohet një ndjesi e pashpjegueshme lirie.  Terreni I rrafshët I ndihmon danezët të pedalojnë gjer ne 1.000 km në vit. Një vëmendje e vecantë shkon edhe për 400 km korsi bicikletash. Një fitore kjo, për dyrrotakun I cili mori përdorim të gjerë në vitet 70 si përgjigje ndaj krizës së naftës. Rezultati : sot numërohen mijra bicikleta, miliona më saktë. Numri I tyre është më I madh se I banorëve. Pedalojnë të rriturit, të vegjlit, të moshuarit.

     2.       Pasuria e deklaruar. Në Danimarke askush nuk u shmanget taksave. Të pasurit e bëjnë për një cështje patriotizmi, e në pot ë njëjtën mënyre u besojnë institucioneve e klasës politike në vend. Kjo e bën Danimarken një ndëe vendet më të sigurtë në botë me të ardhura mujore jo më pak se 2000 euro. Mgjs në këtë vend mund të jetohet mjaft kënaqshem edhe pa punuar, askush nuk zgjedh të mos bëjë asgjë. Ky fakt flet sa për mijra fjalë.

3.       Dëshira për të shijuar jetën. Me ardhjen e stinës së ngrohtë rrugët e Kopenhagenit gjallërohen. Pas largimit të dimrit gjatë të cilit dielli ngroh vec tre orë në ditë duke I nxitur banorët të shijojnë  restorantet dimerore dhe shtëpitë e ngrohta të mobiluara tërësisht me dru, vjen vera e cila ndez atmosferën ne natyrë. Koncerte në rrugë, tavolina të vendosura në tarraca, njerëz që shijojnë birrat Riverfront apo shëtitje parqeve.  Kjo shkon Për të gjithë ata që apriori mendojnë se danezët janë një popull I ftohtë.Perkundrazi : në stinën e nxehtë danezët janë gjithnjë të buzëqeshur.



      Ndërgjegjësimi qëndrueshmëria dhe ekologjia. Pavarësisht burimeve të pafundme te naftës Danimarka është një vend leader në energjinë e rinovueshme : një e treta e energjisë në vend përftohet prej turbinave te erës. Qytetarët konsumojnë ushqim organik më shumë se  cdo vend tjetër i Bashkimit Europian.

5.  Oraret. Duket e cuditshme por ja që danezët drekojnë ne 11 e 30 dhe darkojnë ne 18 e 30. Përvecse kjo është e lidhur ngushtësisht me dimrin e gjatë që bën atje, është ë lidhur edhe me familjen. Është tejet e vështire që një biznes të vazhdojë punen pas ores 17 e 30 : tregtaret kthehn në shtëpi për të ndenjur me familjarët. Mbase danezët nuk punojne gjatë, por jane sigurisht shumë më productivë në atë që bëjnë.

6.      
Liria dhe siguria. Në nje vend tejet të civilizuar , liria ka tjetër aromë, tjetër perceptim. Mjaft të mendosh që lagjja e Christianias, e themeluar nga nje familje e vjetër hippie në vitet 70, mban statusin e shtetit të pavarur dhe mbrohet nga një ligj I vecantë që lejon përdorimin e marihuanes. Barazia mes gjinive, është gjithashtu një tjetër element I rëndësishëm : Kopenhageni numëron numrin më te madh të grave të punësuara.


Siguria? Le të themi që nqs lë bicikletën tënde në trotuar, e largohesh, kur kthehesh, ajo është gjithnjë aty. 

Tuesday, September 30, 2014

ARKEOLOGJIA E AKSESOREVE TE BICIKLETES


Ekziston një pafundesi zgjedhjesh praktike ne ndihme te personalizimit te biçikletave, të trashëguara nga një shekull kulture biçikete.

Shumë elemente të cilat ishin pjesë normale në çdo biçikletë, me kalimin e kohës janë lënë në harresë. Arsyeja është e njohur. Ndërkohë që qytetet zhvilloheshin duke lehtësuar gjithmonë e më shumë transportin me automjete, biçkleta marxhinalizohej drejt përdorimit sportiv dhe atij për kënaqësi dhe jo si mjet pune. Të “çmëndurit pas peshave të lehta” eliminuan shume aksesorë me qëllim arritjen e shpejtësive të mëdha.

Me këto në mendje, kryem një kërkim për 10 elementet që përgjithësisht janë dashuruar dhe që do donim të riktheheshin në biçikletat tona tani që biçikleta rikthehet në jetët tona.

Këta janë aksesorë bazë që janë standartë në qytete me kulturë çiklizmi dhe edhe pse disa janë ende prezentë I kemi përfshirë në listë pasi shumë shtete të tjera I kanë humbur si elemente.



 Në vënd të parë kemi Grepin e Zgarës së Pasme. Një ndër detajet më të thjeshta dhe me imagjinatë. Për dekada ka shërbyer në transportimin e cantave të krahut si dhe qeseve. Nuk shikohet shpesh sot, veç nëpër katallogje biçikletash të shekullit të kaluar. Jetojnë fuqishëm në Danimarkë, ku shumë dyqane shitje biçikletash e kanë element standart të përfshirë thuajse në çdo shitje. Me shitjet në rritje të kompjuterave portabël, dikush mund të mendojë që do shërbenin mjaft mirë…







 Sigurisht, thuajse çdo biçikletë në Danimarkë dhe Hollandë apo në qytete ku çiklizmi ka peshë të lartë ka një Mbulesë Zinxhiri. Eshtë elementi më logjik pas Mbulesave të Rrotave. Stilistika e këtyre mbulesave është një temë tjetër. Eshtë vënë re një rëne interesi, por dikur cilido prodhues me rrespekt ndaj vetes përkushtohej me dashuri ndaj këtij elementi.







Biçikleta ime e vjetër kishtë një Dorezë Ngritje që e balanconte mrekullisht dhe e bënte ngritjen e saj shumë të lehtë. Shumë biçikjleta Suedeze sot e zotërojnë këtë elemen, por  për një kohë të gjatë ai ishte shtesë nevoje që përdorej në masë. Nëse trupi I biçikletës suaj nuk një dorezë të tillë që në prodhim, gjithmonë mund të shtoni një duke mos cënuar aspak pamjen e saj.






Ah, Dinamoja.  E rëndë, e çuditshme por plot magji. Pjesa më e madhe në qarkullim janë të një prodhimi mjaft të vjetër, por prodhohen ende. Një motor I vogël I vendosur pranë gomës suaj që lëshon një zhurmë të lehtë dhe ju siguron ndihmë në pedalimet tuaja në mbrëmje. Me gjasa dinamoja do të përfundojë në muzeu e biçikletës pasi prej kohësh po arrihet që dritat të funksionojnë pa nevojë fijesh pra me anë të magneteve.





 Mbrojtëset e Fustaneve kanë rezistuar dhe nuk tregojnë shënja dobësimi. Një tjetër aksesor I thjeshtë dhe efikas, nevojë për çdo pedaluese qyteti. Origjina e emrit është angleze. Në Danimarkë, quhen Mbrojtëse Palltoje, pasi palltot e gjata me copa të shtrenjta ishin norma në kohën e shpikjes së aksesorit. Mbrojtëset e thurura ishin shumë në modë në shekullin e kaluar. Elastike apo prej gome janë shumë të lira si dhe lehtësisht të gjetshme në shumë shtete. Stili I aksesorit mund të vendoset që të na përfaqësojë. Le ta kthejmë në jetë.






Këto shtesa të thjeshta prej gome për timonat tanë shërbejnë për një arsye të vetme. Mbrojnë timonin si dhe muret në të cilat mbështetet gjatë parkimit afatgjatë apo afatshkurtër. I kam parë nga afër vetëm në Itali dhe jam kurioz në cilin shtet janë ende në përdorim. Një element me rëndësi në dukje të vogël por që në kohën e mungesës së vëndparkimeve apostafat për biçikleta krijonte lehtësi dhe efekt.






…për ata që ankohen për çiklistët që dëgjojnë muzikë gjatë pedalimit apo kontrollojnë telefonin (por që nuk nervozohen njësoj kur shoferët bëjnë të njëjtën gjë), ky është një makth I vërtetë. Mbajtëset e Gazetave ishin shumë në modë në shumë shtete. Në pamje kemi dhe një modifikim të lehtë që ju lejon palosjen dhe leximin e artikullit të preferuar. Dhe duke qenë se ishte një aktivitet I zakonshëm dikur, për shkak të telasheve të mundëshme, u krijua dhe sinjalizimi rrugor I nevojshëm në zona të caktuara. Në foto, një sinjalizim I hasur në Hollandë.







Dikur e hasur gjithandej, furça e përulur e aksit tashmë jeton vetën në Kopenhagen dhe në Hollandë. Ajo qëndron aty e heshtur, duke u rrotulluar rreth aksit dhe duke mabjtur aksin të pastër nga grasoja dhe papastërtitë e tjera.










Dikur, elementi që tërhiqte pjesën më të madhe të vëmëndjes dhe krijonte garën kryesore midis prodhuesve. Stampat Ballore. Numërohen me mijëra në këto 125 vite të fundit dhe pjesa më e madhe janë totalisht të adhurueshme. Cilido prodhues me peshë kishte disa logo historike dhe ato bëheshin stampat ballore që do adhurohen për dekada të tëra.






Zilet janë ende në qarkullim dhe nuk tregojnë shënja dobësimi. Shumë prej nesh duan stilet e vjetra të zileve pasi ato mbartin krenarinë dhe aftësinë e artizanalitetit të prodhuesit. Një pjesë preferojnë numrat e pafundme të zileve të prodhuara në Kinë çdo ditë. E mira është që tregu jep alternativë për cilindo sot. Për fat të keq një pjesë mjaft e vogël janë të prodhuara tërësisht prej metali për të lëshuar atë tingull kërkues dhe të këndshëm.





Kjo është 10-shja jonë. Kemi harruar ndonjë?- ЄК
 

Thursday, September 25, 2014

Fuqizo pedalimin tend!

Biçikleta me fenerë të integruar, sistem anti-vjedhje dhe karakteristika të tjera të ngjashme me automjetet, janë duke e bërë biçikletën më të sigurt-dhe një kënaqësi më të madhe, (për disa J). Një përshkrim i 3 bicikletave më inovative Stromer ST2, Trek Lync dhe Denny!


Bicikletat, te cilat nuk i nderrojne marshet automatikisht, nje dite, do te duken si makina loder. Dhe te ndertosh nje model te tille pa nje sistem ndricimi, do ishte nje cmenduri e vertete; thua se po nget makinen ne erresire te plote. Por ja qe e ardhmja eshte shume me prane nga se e mendoni. Baterite qe e bejne te mundur kete permiresim jane bere gjithnje e me te lehta, me te vogla, e me te qendrueshme, duke ndihmuar keshtu ndertuesit e bicikletave te projektojne modele te pajisura me elemente te ngjashem me automobilat. Kjo permireson jo vetem sigurine por edhe performancen. Synimi nuk eshte vetem perkedhelja e te apasionuarve por edhe nxitja ndaj skeptikeve per te bere pjese te perditshemerise se tyre, dy rrotat.

The High-Performance Hybrid | Stromer ST2 (6990 USD) NJE MODEL ELEKTRIK me "kombesi" zviceriane por i gatshem per t'u bere pjese e transportit mbi dy rrota ne mbare boten. E pajisur me nje boost mood qe jep fuqi pedaluese deri ne 30 km/h si dhe me nje sistem qe ushqen baterine ne itineraret kodrinore.

Ekrani Touch ju jep mundesine te permiresoni performancen si dhe te bllokoni rroten e pasme per te parandaluar vjedhjen. Nese kjo e fundit ndodh ju vjen ne ndihme GPS,pasi Stromeri mund te pikaset permes rrjetit tuaj celular (pak a shume si Bluetooth) ASHTU SIKURSE MUND ta kycni e ckycni permes smartphone-t tuaj.
CEO i Stromerit ve ne dukje rendesine e pajisjes se dyrrotakut me elemente te tille. 'Ne SHBA njerezit i kane zevendesuar kater rrotat me dy te tilla-vazhdoi ai- e ne Evrope kjo mendohet te ndodhe ne harkun kohor te pese viteve"

The Everyman Ride | Trek Lync (1320 USD)  NJE MODEL i ndertuar paster me sistemin e ndricimit LED te integruar ne pjesen e parme te bicikletes. sISTEMI I BATERIVE- ME PERMASAT E NJE iPHONE, ndodhet brenda skeletit te dyrrotakut.
"Disa vite me pare nje sistem i tille ndricimi, do te ishte i pamundur per shkak te kostos se kripur" u shpreh menaxheri i Trek-ut.



The Next-Gen Auto Bike | The Fuji Denny Nderkohe Fuji po punon per te debutuar veren e ardhme ne treg me nje model i cili do te jete ne gjendje t'a zevendesoje plotesisht automobilin : modeli Denny . Modeli, fitues i Oregon Manifest Bike-Design Project, ka qasje jo te vogla me automobilin : sistem anti-vjedhje , sistem ndricimi, bateri te cilat lehtesojne pedalimin, mundesine per te perdorur sinjalet etj.